‘Wandeling van de week’ 8 : Willeke Kremer

Veessen – De ‘Wandeling van de week’ is een rubriek van Dennis Dekker (www.mediamagneet.nl). Hij wandelt met inspirerende mensen die iets over hun onderscheidende visie, eigenaardige passies of bijzondere dromen vertellen. De afgelopen week ging Dennis op pad met Willeke Kremer uit Veessen. Willeke heeft haar eigen praktijk genaamd RivierVallei. “Vanwege de coronacrisis kan ik mijn cliënten helaas niet in de praktijkruimte ontvangen. Maar ik kan wel met hen wandelen. Tijdens die wandelingen combineer ik de bewegingsleer Qigong met een gesprek over emoties, symptomen en klachten. Vervolgens geef ik informatie over de organen van het menselijk lichaam. Opdat men geestelijk en lichamelijk in balans komt.”

Eén worden met de natuur. Het is volgens Willeke één van de belangrijkste redenen waarom ze dagelijks een ommetje maakt. Dit gesprek vindt plaats tijdens zo’n rondje vanaf haar huis. Dat ligt pal aan de Hoogwatergeul die van Veessen naar Wapenveld loopt. De wandeling loopt door het buitengebied van het dorp. We komen langs talloze grote weilanden, maar lopen ook over de dijk waarbij een striemende wind vol in ons gezicht slaat. Voor velen lijkt een dergelijke wandeling op afzien. Maar Willeke ervaart dat toch anders. “Tegenwind kan je sterker maken. Regelmatig buiten zijn versterkt ons immuunsysteem. Daarbij zijn we onderdeel van de natuur. Buiten zijn is belangrijk voor iemands welbevinden. Daar worden zintuigen geprikkeld en ervaren we daglicht.”

Stilstaand water

Willeke wandelt vaak alleen. “Al zolang ik mij kan herinneren, ben ik graag in de natuur. Ik geef erg veel om planten, kruiden en ook dieren. Als wij lichamelijke klachten hebben, dan liggen de antwoorden vaak in de natuur om ons heen. Daarom ga ik er graag op uit. Je doet jezelf er letterlijk een plezier mee. Want het is goed voor je gezondheid om in beweging te blijven. Een mens bestaat voor het grootste gedeelte uit water. Je kan jezelf dus het beste gedragen als water. Stilstaand water stinkt. En dat is ongezond. Water moet stromen. Ook in de mens. Want zo komt voeding op de juiste plek en worden afvalstoffen afgevoerd.”

Tijdens deze coronacrisis wandelt ze dus ook vaak met de mensen die ze behandelt. “Een wandelingetje van 20 minuten per dag is zo goed voor de mens.” Willeke is onder andere acupuncturist. Door de diverse studies die ze volgde, heeft ze daar inmiddels zeer veel ervaring in opgebouwd. “Als acupuncturist is het zeer belangrijk om al je eigen zintuigen optimaal te gebruiken als onderdeel om je diagnose te stellen. In mijn opleiding leerde ik dat je oren, ogen en reuk nodig hebt om te zien en te voelen wat er bij anderen met een lichaam aan de hand is. Soms geeft de stand van een lichaam al een beetje aan waar ik kan beginnen met mijn behandelingen. Nu dat vanwege corona niet kan, geef ik mijn cliënten zelf tips. Bijvoorbeeld over bepaalde drukpunten op het menselijk lichaam. Als mijn cliënten die zelf weten te vinden, dan kunnen ze best veel doen aan het herstel van hun lichamelijke klacht middels massage (acupressuur).”

Milt

Elk orgaan (of de meridiaan die daar mee samenhangt) in een lichaam is op een bepaald moment van de dag optimaal in functie. Wanneer je tussen 9.00 en 11.00 uur vermoeidheidsklachten hebt, dan is de kans groot dat dit te maken heeft met een minder goed functionerende milt. “De milt is zeer belangrijk in je lichaam. Het orgaan transformeert en transporteert alle voeding en vloeistoffen door het lichaam naar alle andere organen en lichaamsdelen. De milt is tussen 9.00 en 11.00 uur ‘s ochtends het meest actief. Voel je je juist op die momenten moe, dan is de kans groot dat jouw klacht met de milt te maken heeft.” Het komt vaak voor dat de milt-energie van mensen te laag is. “De taken van de milt? Concentreren, spierkracht en bloed binnen de aderen houden. Maar van veel studeren kan men een lage milt-energie krijgen. Er treden dan symptomen op zoals veel piekeren, snel blauwe plekken of spataderen krijgen, een borrelende buik of vermoeidheid.”

Even terug naar het wandelen. Willeke vertelt dat wandelen goed helpt om de milt goed te ondersteunen. Jouw armen en de benen zijn verbonden met de milt. Als je na het eten gaat wandelen, dan ondersteun je jouw milt goed.” De milt staat ook voor vertering. Maar dat kan volgens Willeke ook in de figuurlijke zin van het woord bedoeld worden. “Deze coronatijd is voor veel mensen moeilijk te verteren. Het ondersteunen van de milt is geen luxe maar pure noodzaak. Helemaal in deze tijd.”

Natuurlijk houdt het niet op bij milt alleen. De lijst van organen en meridianen en tijden is lang. Toch zijn die tijdstippen per dag wel een standaard gegeven bij iedereen. “Als je je er een beetje in verdiept, dan kom je er achter dat het lichaam prachtig in elkaar zit”, lacht Willeke. “Nog een paar voorbeelden? Tussen 7.00 en 9.00 uur ‘s ochtends is je maag het hardst aan het werk. De twee uren daarvoor zijn dat je darmen. Zorg er voor dat je, voor het ontbijt, jouw ontlasting gehad hebt. Zo begin je elke dag met een schone lei. Je wilt niet dat dit te lang in het lichaam blijft zitten. En nuttig jouw ontbijt vervolgens tussen 7.00 en 9.00 uur ‘s ochtends om er zoveel mogelijk energie uit te halen.”

Lachen

Een ander belangrijk neveneffect van wandelen, dat volgens Willeke een zeer gezonde uitwerking heeft op je lichamelijk en je geestelijk welbevinden? “Lachen is een emotie die bij het hart hoort. Als de milt daarbij goed het werk doet, dan wordt het bloed goed gevoed en is het hart ook blij. Ik weet niet hoe het bij jou is, maar van wandelen ga ik vanzelf lachen. Hoe erg de tegenwind ook is.”

(Dit verhaal is verschenen in de weekkrant Veluws Nieuws, 27 januari 2021)

 

Wil je genieten van meer wandelingen? Klik dan hier!

Insta-account @eenfotovan combineert tekst en beeld

De diensten van het fullservice communicatie- en marketingbureau Media Magneet in Epe draaien onder andere om de combinatie van tekst en beeld. Zo maar een idee dat ik tijdens deze coronaperiode bedacht heb? De letterlijke combinatie van tekst en beeld via een instagramaccount: @eenfotovan. @eenfotovan Het instagramaccount @eenfotovan laat de bezoekers een dagelijkse update zien van… Lees verder Insta-account @eenfotovan combineert tekst en beeld

‘Wandeling van de week’ 7 : Arno Boeve

Emst – De ‘Wandeling van de week’ is een rubriek van Dennis Dekker (www.mediamagneet.nl). Hij wandelt met inspirerende mensen die iets over hun onderscheidende visie, eigenaardige passies of bijzondere dromen vertellen. De afgelopen week ging Dennis op pad met Arno Boeve uit Emst. Arno is eigenaar van een bedrijf genaamd HBV Beveiliging. “Daar ben ik wekelijks aardig wat uren druk mee. Ik heb daarom veel hobby’s, zodat ik mijn hoofd regelmatig leeg kan maken.” Een relatief nieuwe hobby is bij de Emstenaar uitgegroeid tot ware verslaving: wandelen.

Leuk om over die hobby te praten, maar veel leuker om het dan ook meteen te doen, vindt de Emstenaar. We spreken dus af bij zijn huis en gaan aan de wandel. We duiken via de Langeweg en de Woesterbergweg het Wisselse Veen in. Na het prachtige Wisselse Veen volgt de lange Boerweg. Dan leidt de lange Langeweg weer terug naar zijn huis. In een wandeling van een kilometer of 10 vertelt Arno uitgebreid over zijn beveiligingsbedrijf. Ook passeren er veel hobby’s van Arno en spontane ludieke initiatieven waar hij die drukke baan mee afwisselt.

Zo was hij meerdere jaren medepresentator van het Emster Sinterklaasfeest en van het snerttoernooi bij vv Emst. Ook verzorgde hij diverse gezellige zaterdagavonden in een café. Hij vertelt over één van de meest recente initiatieven. “Ik was in 2019 één van de groep ondernemers die samen een gezelligheidsclub zijn gestart. Bij de ‘De Heeren van’ hebben zich inmiddels een kleine twintig ondernemers aangemeld. Jammer dat we het afgelopen jaar vanwege corona weinig konden doen.”

Terug naar dat wandelen, want dat is zijn allernieuwste verslaving. Dat kwam zo. Arno wilde graag wat afvallen. “Ik sportte regelmatig, maar eerlijk gezegd vond ik de derde helft misschien wel het allerleukste. Ik deed aan voetballen, aan tennissen en ging jaarlijks op skivakantie. Begrijp me niet verkeerd: de fysieke inspanning is heel erg leuk, maar het hapje, het drankje en de gezelligheid nadien vond ik minstens zo heerlijk. Toch wilde ik ook wel graag wat lichter worden. Ik had al eens een paar diëten gevolgd. Die hadden uiteindelijk vaak eenzelfde effect: al het afgevallen gewicht kwam er razendsnel weer bij op als ik ‘gewoon’ ging eten.”

Toen dacht hij ineens terug aan een whiskyproeverij die hij met ‘De Heeren van’ gevolgd had. “Dat had ik jaren daarvoor al eens eerder gedaan. Die man die de proeverij gaf, kende ik dus. Maar de tweede keer was hij bijna niet meer te herkennen, zo veel was hij afgevallen. Ik vroeg hem hoe en hij vertelde dat hij er weinig voor gelaten had. Het belangrijkste? Hij was zijn ingenomen en zijn verbruikte calorieën gaan bijhouden in een appje. Daarnaast liet hij weten dat hij was gaan wandelen. Dat begon met een keer in de week een klein stukje. Al snel ging hij dagelijks van huis. De afstanden liepen op. In een jaar tijd was hij tientallen kilo’s kwijt. Ik dacht: dát ga ik ook doen.”

Juni 2020 installeerde Arno een app op z’n telefoon. De treffende en veelzeggende naam was FatSecret. Sindsdien vult hij dagelijks nauwgezet in wat hij eet. Maar ook wat er verbrand wordt. Ook schafte hij meteen wandelschoenen aan. En hop, daar ging Arno. De deur uit, de frisse lucht in. In stevige tred. Eerst eens per week, maar al gauw veel vaker. Om routes te bekijken en te bewaren, om vorderingen te zien en om zijn verbrande calorieën bij te houden, kwam er nog een app bij: Runkeeper. Ook dat wordt steeds minutieus bijgehouden. Het resultaat is indrukwekkend: hij viel sindsdien ruim 22 kilo af. “Ja, geweldig. Maar heel eerlijk, dat mocht ook wel. Ik ga voor de 30.”

Er kleven meer voordelen aan dat wandelen, vindt Arno. Vanaf zijn huis aan de Laarstraat in Emst ging hij de omgeving die hij zo goed kende, ineens op een andere manier zien. Daar waar hij normaal gesproken in de auto zit en snel van plek naar plek moet toeren om de beveiliging bij zijn particuliere en zakelijke klanten te regelen, zorgt deze hobby juist voor rust in het hoofd, voor nieuwe ideeën en voor een gezondere levensstijl. “Mijn diensten zijn onregelmatig. Sinds de komst van de kinderen (Arno en zijn vrouw Ingrid hebben drie dochters, red.) is er wel wat meer regelmaat in mijn diensten, maar toch ben ik ‘s nachts nog veel aan het werk.” Menig avondje in de week komt Arno ‘s avonds dus laat thuis. “Vroeger belandde ik dan op de bank voor de tv om even een filmpje of een serie te kijken. En wanneer je tv aan het kijken bent, dan heb je sneller zin in wat lekkers. Zo’n zak chips is dan zo opengetrokken. En leeggegeten.”

Nu besteedt hij die avonduren heel anders. Hij gaat wandelen. Alleen. “Voordeel? Dan denk je niet aan eten.” Meerdere keren per week verslindt hij kilometer na kilometer. “Zaklampje erbij en lopen maar. Ik kom niemand tegen. Ben tijdens dat wandelen zelfs nog geen wild tegengekomen. Dat terwijl de wolf zich hier steeds meer laat zien. Hahaha…”

Vaak is Arno ver na middernacht pas weer thuis. “Ik voel me volmaakt vrij als ik in die stille nacht een rondje door het buitengebied van onze gemeente loop.” Daar houden z’n sportieve hobby’s niet op. Die wandelingen vult hij aan met tennis, voetbal en fitness. Vanwege de lockdown is dat nu wat behelpen. “Daarom sport ik vanuit huis. Zo volg ik online fitnesslessen. Recentelijk heb ik zelfs een homertrainer gekocht. Tijdens een filmpje op Netflix of een voetbalwedstrijd zit ik dan te fietsen.” Het is trouwens ook weer niet zo dat ‘Arno Boeve één of andere Sportbilly geworden is’, lacht hij. “Niets is minder waar. Ik vind de gezelligheid nog altijd erg belangrijk. Af en toe eet ik echt nog wel eens ongezond, maar ik ben wel veel meer op mijn gezondheid gaan letten.”

(Dit verhaal is verschenen in de weekkrant Veluws Nieuws, 20 januari 2021)

 

Wil je genieten van meer wandelingen? Klik dan hier!

‘Wandeling van de week’ 6 : Maaike Boersma

Welsum / Olst / Epe – De ‘Wandeling van de week’ is een rubriek van Dennis Dekker (www.mediamagneet.nl). Hij wandelt met inspirerende mensen die iets over hun onderscheidende visie, eigenaardige passies of bijzondere dromen vertellen. Deze week gaat Dennis op pad met Maaike Boersma. Ze noemt zichzelf buitentherapeut en gaat om die reden letterlijk met haar cliënten aan de wandel. “Zo ben je lichamelijk en geestelijk bezig. De natuur fungeert daarbij een rustgevend middelpunt.”

De verslaggever en de geïnterviewde hebben afgesproken bij het pontje nabij het dorp Welsum. Aan de andere kant van de IJssel (in Olst), woont Maaike met haar gezin. Vanaf de pont leidt onze wandelroute richting het Gelderse dorp Oene. Een logische keuze. Slechts een paar kilometers van deze plek verwijderd, bracht ze heel wat jaren van haar leven door.

“Ik ben geboren in Zuuk. Die vrijheid en rust die ik daar als kind ervaren heb, zit nog altijd diep in mijn hart geklonken. Daar ben ik steeds weer naar op zoek. In mijn werk, maar ook in mijn privéleven.” Na Zuuk volgde een aantal jaren een huis in een nieuwbouwwijk in Epe. Daarna verhuisde het gezin Boersma naar Oene. Haar ouders wonen daar nog steeds. “Ik kom er graag. Ik vind het daar heerlijk.”

De liefde voor de natuur noemt ze niet voor niets ‘de rode draad in haar leven’. Maar daarbij kwam ze er via een rijke, zeer diverse opleidingsroute uiteindelijk achter waar haar hart lag. “Dat was niet altijd zo. Ook ik heb me een periode in mijn leven veel op de buitenwereld gericht. Ook ik negeerde signalen in mijn lijf, ook ik zat veel in mijn hoofd.” Een indrukwekkend traject van persoonlijke ontwikkeling en van diverse cursussen en opleidingen hebben haar veel geleerd. Die kennis en kunde zet ze nu in binnen haar praktijk. “Ik doe werk, dat niet als werken voelt.”

Hoe Maaike’s persoonlijke begeleiding verloopt? Na een uitgebreide, zorgvuldige intake, start er een bijzonder één op één-traject waarbij Maaike tijdens een aantal wandelsessies bij haar cliënten achter vastgezette overtuigingen uit het verleden probeert te komen. Ze laat hen oefeningen doen, ze stelt indringende, betekenisvolle vragen, ze luistert en reageert op wat er verbaal of non-verbaal bij haar cliënten naar boven komt drijven.

Innerlijke reiniging

Tijdens deze wandeling laat de buitentherapeut ook de verslaggever ervaren, hoe ze werkt. “Wat in mijn ogen het belangrijkste is? Mensen moeten altijd terug naar hun gevoel kunnen gaan. Mijn doel is om hen weer verbinding te laten maken met hun eigen kracht en eigen energie. Als je jezelf beter begrijpt en keuzes durft te maken vanuit je eigen vertrouwen, dan word je automatisch een gelukkiger mens.”

Mensen die zich bij Maaike Boersma melden, ervaren een probleem in het dagelijks leven. Een fysiek probleem of een geestelijk probleem. Ze zijn bijvoorbeeld ergens onzeker over, overprikkeld of ze hebben vage lichamelijke klachten die ze niet zelf op kunnen lossen. “Ik ga terug naar de kern van het probleem. Want datgene waar jij tegenaan loopt, heeft vaak te maken met iets dat in het verleden gebeurd is, zo is mijn reactie. Je bent er alleen niet meer zo bewust van. Maar het mooie is: je lijf onthoudt alles. Je moet dus terug naar je gevoel.”

Vaak is men vervolgens geraakt door het delen van een bepaalde ervaring, of door een conclusie die de buitentherapeute trok. Ze reageert dan zacht en fijngevoelig. “Ik zie dat je het raakt. Waarom doet dit jou zo veel?” Ze stelt zich daarna op als luisterend oor. “Want wanneer men hier is aanbeland, dan komen er onherroepelijk emoties bij kijken. Maar dat is niet erg. Huilen is goed. Tranen zorgen voor een innerlijke reiniging. Het is niet voor niets zo dat je je uiteindelijk opgelucht voelt, wanneer je gehuild hebt.”

Maaike legt uit welke bewustwordingsoefeningen hier zoal bij komen kijken. “Voel je ademhaling tijdens het wandelen. Concentreer je achtereenvolgens volledig op wat je voelt, wat je hoort en wat je ziet. Het zijn manieren om bewust te worden van je eigen lichaam.” De centrale vraag die vervolgens beantwoord moet worden? “Hoe tevreden ben je eigenlijk over jouw leven?” Het antwoord daarop, komt dan veel meer binnen, weet ze. “Je bent je echt bewust van de vraag. En denkt daardoor ook dieper na over het antwoord.”

‘It happens offline’

Gestalt therapie, voice dialogue, mindfullness, lichaamsgerichte therapie, het is zo maar een reeks therapievormen en oefeningen die Maaike combineert met het gegeven om buiten te zijn. Niet gestoord door rinkelende, trillende mobiele telefoons. “Want: ‘it happens offline’, vind ik. Dat is wat mij betreft de plek waar de diepgang plaatsvindt. Hier kijkt enkel de natuur toe.” Het lijkt wel een geestelijke opruimingsdienst. Maaike lacht. “Ja, eigenlijk wel. Zonder mijn werk te veel te willen simplificeren natuurlijk. Want er komt best wel wat meer bij kijken. Maar in essentie is dit zeker wat ik wil bereiken.”

De IJssel gloort aan de horizon. Een passende anekdote volgt, terwijl het eindpunt van deze wandeling nadert. “Tijdens mijn studie aan het Boswijk Instituut in Doorn werd ik dagelijks geconfronteerd met een uitspraak van Thich Nhat Hanh. Hij is een boeddhistische monnik uit Vietnam. Eerst voelde ik, nuchter als ik ben, die tekst niet zo erg. Maar keer op keer werd mijn oog naar de poster getrokken met deze prominente quote. Steeds las ik de woorden. Inmiddels ervaar ik exact wat de zin betekent. Misschien omdat ik tijdens die opleiding heel veel over mezelf geleerd heb. Misschien ook wel omdat ik al die ervaringen mag gebruiken om anderen te helpen.” De woorden van Tich Nhat Hanh vormen misschien wel de essentie van Maaike’s aanpak: ‘Peace in oneself, peace in the world’.

(Dit verhaal is verschenen in de weekkrant Veluws Nieuws, 13 januari 2021)


Wil je genieten van meer wandelingen? Klik dan hier!

‘Wandeling van de week’ 5 : Martine van der Snel

Epe – De ‘Wandeling van de week’ is een nieuwe rubriek van Dennis Dekker (www.mediamagneet.nl). Hij wandelt met inspirerende mensen die iets over hun onderscheidende visie, eigenaardige passies of bijzondere dromen vertellen. Deze week gaat Dennis op pad met Martine van der Snel. Ze is uitvaartbegeleider bij Wenz Uitvaart Epe.

Deze wandeling begint en eindigt bij haar woning in het Eper buurtschap Dijkhuizen. Vanaf deze plek is er gemakkelijk een mooie tocht te lopen, weet ze. Je bent enerzijds zo in het bos, maar anderzijds kun je je kilometers lang in een agrarisch landschap wanen. “Ik hou van natuur, ruimte en ver weg kijken.” Dat laatste stamt uit de tijd toen ze nog met haar ouders in het buitengebied in Emst woonde, vertelt ze. Daar is de liefde voor wandelen bijgekomen. Is het niet alleen, dan wel met vrienden of met haar gezin.

Lotgenoten

Die wandelingen komen sinds kort overigens ook terug in haar werk. “Een collega in Twente, iemand waarmee ik samen de opleiding tot uitvaartbegeleider gevolgd heb, meldde op Facebook eens dat ze rouwwandelingen hield met alleenstaanden. Mensen die net hun partner verloren hebben, konden daar met lotgenoten wandelen. Ik heb dat concept ook in Epe geïntroduceerd. Deze ‘wandeling van troost’, vindt doorgaans eens per drie maanden plaats. Inmiddels zijn er zo’n zestien (oudere) alleenstaanden die steevast meelopen. “Ze willen wel vaker dan één keer per kwartaal, maar dat gaat qua werk helaas niet.”

Door de strengere maatregelen vanwege het coronavirus zijn de troostrijke wandelingen overigens tijdelijk gestaakt. “Helaas. Ik merk aan de reacties in het appgroepje dat men het erg jammer vindt. Veel alleenstaanden hebben behoefte aan contact. Daarbij vinden ze het fijn om met lotgenoten te wandelen. Men wil zelf het verhaal kwijt, maar men wil tegelijk ook een luisterend oor voor anderen zijn. Ik heb hen vlak voor kerst dus een kleine attentie gebracht. Om te laten zien dat we aan ze denken.”

Martine hoopt dus dat het binnenkort weer mag, vertelt ze. “Het is een hele leuke groep mensen die steeds rond de twintig deelnemers blijft. “Af en toe valt er iemand af, soms doe ik een uitvaart en schat ik in dat de alleenstaande vrouw of man het wellicht wel fijn zou vinden om mee te wandelen. Die benader ik dan.” Bij deze wandelingen met alleenstaanden stippelt Martine een route uit van zo’n 5 kilometer. Soms vanuit haar eigen huis, soms op een plek in het bos waar een horecagelegenheid zit. “We hebben wel eens gewandeld vanaf restaurant De Ossenstal. Puur om eens een andere omgeving te verkennen. Nadien hebben we daar een paar tafels gereserveerd en samen een kopje koffie of thee genuttigd. De uitkomst is altijd zeer positief. Men is met zielsverwanten aan de wandel. Iedereen kent en herkent de gevoelens en het rouwproces. Dat vergemakkelijkt het praten over de dood. Bij de wandeling van troost zijn dit ingrediënten die steeds terugkomen. “Ik ben dan overigens enkel een luisterend oor. Ik heb geen oordeel, ik heb niet meegemaakt wat een ander meegemaakt heeft. Ik luister alleen.”

Wat dat aangaat, is haar rol in deze wandeling met de verslaggever van deze krant wel anders, lacht Martine. Dit keer praat ze juist wel veel zelf. Over de dood, over rouw en, meer nog, over het leven. “Want dat hoort allemaal bij elkaar natuurlijk. Je merkt het wanneer mensen ziek zijn en toeleven naar de dood. Op die momenten wordt er meer over het leven gepraat dan ooit.” En als de uitvaart geweest is, dan heb je nog de nazorg. “Die vinden wij ook heel belangrijk. Als je meer dan een halve eeuw met iemand getrouwd bent en ineens alleen komt te staan, dan komt er veel op je af. We zijn zeer alert op die fase. We proberen contact te onderhouden opdat men niet vereenzaamt. We proberen er te zijn, wanneer er vragen zijn. Een voorbeeld? Mensen krijgen vaak de vraag of het al slijt, of het verdriet al minder wordt. Ik zeg dan altijd: verlies verwerken bestaat niet. De Belgische psycholoog en rouwspecialist Manu Keirse schreef ooit: ‘Gemis zal nooit overgaan. Het zal hooguit zo zijn dat de mooie herinneringen sterker worden en het verdriet overstijgen’.”

Keukentafel

Een andere belangrijke pijler die Martine als uitvaartbegeleider altijd benoemt? “Probeer alles goed op papier te zetten. Heb het over je uitvaart met jouw partner of met je familie. Vertel wat je belangrijk vindt, dat ene muziekstuk of die ene spreker.” Want de dood is er vaak ook ineens en zeer onverwachts. “Dat zou je misschien wel willen dat je er veel meer over gepraat had. Niet alleen over het verloop van die uitvaart, maar veel meer ook over het leven dat je geleid hebt.” Jongeren bijvoorbeeld zijn te weinig met de dood bezig, vindt Martine. “Ik probeer daar als uitvaartbegeleider ook wel wat aan te doen. Ik geef lezingen, organiseer zelfs keukentafelgesprekken.”

Dat laatste vraagt om uitleg. “Eerder dit jaar plaatste ik een oproep in de krant. Ik stelde letterlijk mijn keukentafel beschikbaar wanneer men vragen had over een uitvaart. Bij veel jongeren is dat vaak nog ‘een ver-van-mijn-bed-show’. Ik probeerde hen aan te sporen om eens met mij in gesprek te gaan.” De drempel was laag. “Die maandagochtend zat ik te wachten met een kopje koffie. Totdat de deurbel ging. En nog geen half uur daarna weer. Nee, het waren niet jongere mensen. Maar het was wel geslaagd. De twee echtparen wisten niet veel over hun eigen uitvaart. Ik heb hen van alles kunnen vertellen. Ik denk dat ze hierdoor goed met elkaar in gesprek gegaan zijn. Ik ga dat vaker doen. Want je kunt er niet vroeg genoeg mee beginnen. Samen praten over rouw zorgt voor troost. Maar je moet ook weten: praten over de dood tijdens het leven, is minstens zo belangrijk.”

(Dit verhaal is verschenen in de weekkrant Veluws Nieuws, 6 januari 2021)


Wil je genieten van meer wandelingen? Klik dan hier!